Yerel seçimler nasıl yapılır? Belediye başkanı ve meclis üyeleri nasıl belirlenir
Türkiye'de yerel seçimlerde seçmenler belediye başkanı, belediye meclisi üyeleri, il genel meclisi üyeleri ile muhtar ve ihtiyar heyetini belirler. Oy pusulalarından sandalye dağılımına kadar sistemin işleyişini anlattık.

Sesli Dinle
Bu ses, tarayıcınızın konuşma sentezi ile üretilir; insan sesi değildir. Sesin niteliği cihazınıza göre değişir.
Türkiye'de yerel seçimlerde seçmenler belediye başkanı, belediye meclisi üyeleri, il genel meclisi üyeleri ile muhtar ve ihtiyar heyetini belirler. Oy pusulalarından sandalye dağılımına kadar sistemin işleyişini anlattık.
Türkiye'de yerel seçimler, Anayasa'nın 127. maddesi gereği beş yılda bir yapılır. Seçmenler aynı gün; belediye başkanını, belediye meclisi üyelerini, il genel meclisi üyelerini (büyükşehir olmayan illerde) ve mahalle ya da köy muhtarı ile ihtiyar heyeti üyelerini seçer. Belediye başkanlığında en çok oyu alan aday kazanır; meclis üyelikleri ise yüzde 10 barajlı nispi temsil sistemiyle dağıtılır.
Yerel seçimlerin yasal dayanağı nedir?
Seçimlerin temel kuralları 2972 sayılı Mahalli İdareler ile Mahalle Muhtarlıkları ve İhtiyar Heyetleri Seçimi Hakkında Kanun'da düzenlenir. Seçmen kütükleri, oy verme usulü ve seçim kurullarının görevleri gibi ortak konularda 298 sayılı Seçimlerin Temel Hükümleri ve Seçmen Kütükleri Hakkında Kanun uygulanır. Seçimlerin genel yönetim ve denetimi Yüksek Seçim Kurulu'na aittir.
Hangi seçim için hangi sistem uygulanır?
- Belediye başkanı: Çoğunluk sistemi uygulanır. İlk turda en çok geçerli oyu alan aday seçilir; ikinci tur yoktur.
- Belediye meclisi ve il genel meclisi üyeleri: Parti listelerine verilen oylar üzerinden, d'Hondt yöntemine dayanan ve seçim çevresinde yüzde 10 baraj uygulanan nispi temsil sistemiyle dağıtılır.
- Muhtar ve ihtiyar heyeti: Bu seçimler partisiz yapılır; adaylar bağımsızdır ve en çok oyu alanlar seçilir.
Meclis üyeliği oy pusulalarında adaylara değil, parti listelerine ya da bağımsız adaylara oy verilir. Partinin kazandığı sandalyeler, listedeki sıraya göre adaylara dağıtılır. Belediye başkanı ise belediye meclisinin de başkanıdır.
Büyükşehirlerde seçim nasıl işler?
Büyükşehir statüsündeki illerde seçmen, büyükşehir belediye başkanı için ayrı, ilçe belediye başkanı ve ilçe belediye meclisi için ayrı oy kullanır. Bu illerde il genel meclisi bulunmadığı için bu seçim yapılmaz. Büyükşehir belediye meclisi doğrudan seçilmez; ilçe belediye başkanları ile ilçe belediye meclisi listelerinden belirlenen üyelerden oluşur. Listenin hangi sıradaki adaylarının büyükşehir meclisine gideceği, parti listelerinin hazırlanma biçimine göre belirlenir.
Oy kullanma günü nasıl ilerler?
- Sandığınızı öğrenin: Seçmen bilgilerinizi ve sandık yerinizi e-Devlet üzerinden ya da YSK'nın seçmen sorgulama ekranından kontrol edin.
- Kimliğinizi yanınıza alın: Sandık kurulu, kimliğinizi seçmen listesiyle karşılaştırır.
- Zarf ve oy pusulalarını alın: Seçimin türüne göre birden fazla oy pusulası verilir; her biri renk ya da başlığıyla ayırt edilir.
- Kabinde mühürleyin: "Tercih" mührünü yalnızca tercih ettiğiniz parti ya da adayın alanına basın. Birden fazla yere basılan pusula geçersiz sayılabilir.
- Zarfı sandığa atın ve listeyi imzalayın: Oy kullandığınızı gösteren imzayı seçmen listesine atın.
Sonuçlar nasıl kesinleşir?
Oy verme bitince sayım sandık başında, açık olarak yapılır. Sandık kurulu tutanakları ilçe seçim kuruluna iletilir, birleştirme işlemleri tamamlanır ve itirazlar seçim kurullarının hiyerarşisi içinde incelenir. Kesin sonuçlar ilgili seçim kurulu tarafından ilan edilir ve seçilenlere mazbata verilir.
Sıkça sorulan sorular
Yerel seçimler kaç yılda bir yapılır?
Anayasa'ya göre mahalli idarelerin seçimleri beş yılda bir yapılır.
Belediye başkanlığında ikinci tur var mı?
Hayır. İlk turda en çok oyu alan aday belediye başkanı seçilir.
Muhtar adayları parti adına yarışabilir mi?
Hayır. Muhtarlık ve ihtiyar heyeti seçimleri partisiz yapılır.
Yerel seçimlerde baraj var mı?
Belediye meclisi ve il genel meclisi üyeliklerinde, seçim çevresi düzeyinde yüzde 10 baraj uygulanır.

Düzeltme ve cevap hakkı — bu haberde şeref ve haysiyetinizi ihlal eden ya da gerçeğe aykırı bir husus olduğunu düşünüyorsanız, yayım tarihinden itibaren iki ay içinde başvurabilirsiniz.

Yazar Türk, 2026 yılında yayın hayatına başladı. Yazar Medya Anonim Şirketi bünyesinde tarafsız, hızlı ve güvenilir haber yayıncılığı faaliyetlerini sürdürüyor.
İlgili Haberler
Yorumlar (0)
Bu habere henüz onaylanmış bir yorum yok. İlk yorumu siz yazın; yorumlar editör onayından sonra yayımlanır.






